Ömer Özen yazdı: 100 yıllık rant hikâyesi! Sanatçılar ve televizyon dünyası nasıl şekillendi?

Köşe yazarı Ömer Özen, 2021 yılında kaleme aldığı ve Türkiye’de kadastro çalışmalarının tarihsel sürecinden hareketle mülkiyet ilişkilerini, arazi rantını ve sanat dünyasındaki yapılanmaları ele aldığı yazısını yeniden gündeme taşıdı. Özen, yazısında özellikle arazi sahipliği, bürokrasi, sanat çevreleri ve televizyon dünyası arasındaki ilişkilere yönelik eleştirilerde bulunuyor.

Yayınlanma Tarihi : 20 Ekim 2026, 06:29

Ömer Özen yazdı: 100 yıllık rant hikâyesi! Sanatçılar ve televizyon dünyası nasıl şekillendi?

Kadastro çalışmalarının tarihsel sürecine dikkat çekti

Ömer Özen, yazısının başlangıcında Türkiye’de kadastro çalışmalarının tarihsel gelişimini ele alıyor. Türkiye’de ilk kadastro girişimlerinin 1912 yılında başladığını, ancak Birinci Dünya Savaşı nedeniyle çalışmaların kesintiye uğradığını belirten Özen, Cumhuriyet döneminde bu alandaki çalışmaların yeniden düzenlendiğini aktarıyor.

Yazıda, 1924 yılında çıkarılan kanun ve 1925 tarihli Kadastro Kanunu sonrasında Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Konya’da mülkiyet kadastrosu çalışmalarının başladığına dikkat çekiliyor.

Özen, bu tarihsel süreci Türkiye’de taşınmaz mülkiyetinin oluşumu ve arazi değerlerinin zaman içinde değişmesi üzerinden değerlendiriyor.

Arazi rantı ve mülkiyet ilişkilerine eleştiri

Özen’in yazısındaki temel iddialardan biri, Cumhuriyet’in ilk dönemlerinden itibaren bazı çevrelerin arazi edinimi ve şehirlerin gelişim süreçlerinden ekonomik avantaj sağladığı yönünde.

Yazar, özellikle kentlerin büyüme alanları, sanayi bölgeleri ve imara açılması muhtemel araziler üzerinden önemli kazançlar elde edildiğini ileri sürüyor. Bu süreçlerde bazı bürokratlar ve dönemin siyasi yöneticileriyle ilişkilerin etkili olduğunu savunan Özen, vakıf taşınmazlarının el değiştirmesine ilişkin uygulamalara da eleştirel bir yaklaşım getiriyor.

Söz konusu değerlendirmeler yazara ait iddia ve yorumlar niteliği taşıyor.

Sanat ve televizyon dünyasına yönelik eleştiriler

Ömer Özen, yazısında arazi ve kira gelirleri üzerinden servet elde ettiğini öne sürdüğü bazı ailelerin sonraki kuşaklarının sanat, sinema ve televizyon alanlarında etkili konumlara geldiğini iddia ediyor.

Özellikle 1930’lardan 1990’lara kadar uzanan dönemde sinema, tiyatro ve plastik sanatlar alanındaki kadroların belirli çevrelerin etkisinde kaldığını ileri süren Özen, özel televizyon kanallarının yaygınlaşmasıyla birlikte bu etkinin televizyon sektörüne de taşındığını savunuyor.

Yazar, dizi ve televizyon programlarında belirli çevrelerin ağırlık kazandığı görüşünü dile getirirken, Anadolu’dan gelen kişilerin sanat alanında yer edinmesinin ekonomik koşullar ve sektördeki ilişkiler nedeniyle zorlaştığını öne sürüyor.

“Sanat dünyasında fırsat eşitliği” tartışması

Özen’in yazısı, Türkiye’de servet birikimi, toplumsal sınıflar ve kültür-sanat alanındaki fırsat eşitliği konularını bir arada ele alıyor. Yazar, ekonomik gücün kültür ve medya alanındaki etkisine dikkat çekerek sanat dünyasında liyakat ve bağımsızlığın önemini tartışmaya açıyor.

2021 yılında kaleme alınan yazı, arazi rantından televizyon sektörüne uzanan değerlendirmeleriyle Türkiye’de mülkiyet, medya ve kültür-sanat ilişkilerine dair tartışmalı bir bakış ortaya koyuyor.

"Yazarımız Ömer Özenin Köşe Yazılarını Bursa Onda Haber Sitemizin Yazarlar Bölümünden Okuyabilirisniz"

Kaynak: Ömer Özen’in 19 Mart 2021 tarihli köşe yazısı.