İran’ın ABD ile müzakereler için öne sürdüğü şartlar gündemde

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan çatışmaların sona erdirilmesi için diplomatik temaslar sürerken, Tahran yönetiminin Washington ile müzakerelerde gündeme getirdiği talepler tartışılıyor. Deniz ablukasının kaldırılması, yaptırımların sona erdirilmesi ve dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması bu başlıklar arasında yer alıyor.

Yayınlanma Tarihi : 02 Kasım 2026, 21:33

İran’ın ABD ile müzakereler için öne sürdüğü şartlar gündemde

ABD ile İran arasında Katar aracılığıyla yürütülen dolaylı temaslarda henüz somut bir uzlaşmaya varılamadı. Diplomatik girişimlerin devam ettiği süreçte İran yönetimi, savaşın sona erdirilmesi için gerekli gördüğü koşulları gündemde tutuyor.

Tahran’ın talepleri arasında ekonomik yaptırımların kaldırılması, deniz ablukasının sona erdirilmesi ve yurt dışında bulunan dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılması öne çıkıyor.

Deniz ablukasının kaldırılmasını istiyor

İran yönetiminin öncelikli taleplerinden biri, ABD’nin ülkeye yönelik deniz ablukasını sona erdirmesi. Kaynak metinde aktarılan gelişmelere göre, Hürmüz Boğazı’ndaki gemi geçişleri ve ABD’nin buna karşılık uyguladığı abluka, iki ülke arasındaki anlaşmazlığın temel başlıklarından biri olmayı sürdürüyor.

Tahran, yeni bir barış sürecinin başlayabilmesi için deniz ablukasının kaldırılmasını talep ediyor.

Dondurulmuş varlıklar ve yaptırımlar

İran’ın müzakere gündemindeki bir diğer konu, yurt dışında dondurulan varlıklarının iadesi. Yaklaşık 100 milyar dolar olduğu tahmin edilen bu varlıkların serbest bırakılması, Tahran’ın öncelikleri arasında bulunuyor.

İran ayrıca ABD’nin ekonomik yaptırımlarının kaldırılmasını ve özellikle petrol ihracatına yönelik kısıtlamaların sona erdirilmesini istiyor.

ABD’nin bölgedeki askeri varlığı da gündemde

Tahran yönetimi, ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığının azaltılmasını da talepleri arasında gösteriyor. Ancak bu isteğin hangi askeri unsurları ve üsleri kapsadığı konusunda netlik bulunmuyor.

İran’ın diğer talepleri arasında Hürmüz Boğazı’ndaki gemi geçişlerinin yeniden düzenlenmesi, Umman ile belirlenen güzergâhın ABD tarafından tanınması ve Lübnan dahil çatışmaların yaşandığı bölgelerde ateşkes sağlanması yer alıyor.

İranlı yetkilinin açıklamaları yeni başlıklar ekledi

İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai, Al Jazeera’ye verdiği röportajda daha önce gündeme gelen taleplerin yanı sıra ABD’nin İran’ın iç işlerine müdahalesini sonlandırmasını ve Washington’ın Tahran’a muhalif gruplarla iş birliğine son vermesini de istedi.

Bu açıklamalar, İran’ın müzakere başlıklarının kapsamına ilişkin tartışmaları artırdı. Söz konusu iki talebin, Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin açıklamalarında yer almaması da dikkat çekti.

Nükleer program konusunda görüş ayrılığı

ABD ile İran arasındaki en önemli anlaşmazlıklardan biri de nükleer program. Washington yönetimi, dolaylı görüşmelerde İran’ın nükleer faaliyetlerinin de ele alınmasını istiyor.

ABD’nin, İran’dan yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş yaklaşık 400 kilogram uranyumun seyreltilmesini ve nükleer tesislerin uluslararası denetime açılmasını talep ettiği aktarılıyor.

Tahran ise uranyumun seyreltilmesi seçeneğini bütünüyle reddetmediğini belirtmekle birlikte, nükleer konunun mevcut ateşkes ve savaşın sona erdirilmesine yönelik görüşmelere dahil edilmesine karşı çıkıyor. İran, bu dosyanın ayrı ve daha uzun vadeli bir müzakere sürecinde ele alınmasını savunuyor.

Katar’ın arabuluculuğundaki temaslarda henüz anlaşma sağlanamazken, diplomatik kanalların açık tutulması taraflar arasındaki sürecin devam ettiğine işaret ediyor.