Dijital Yayıncılıkta Via Plus Dönemi: Yapay Zekâ Analiz Edecek, Uzman Karar Verecek

Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), dijital yayın platformlarının içerik inceleme ve denetim süreçlerinde yapay zekâ teknolojilerinden yararlanılmasını sağlayacak VİA Plus Projesi için sektör temsilcileriyle bir araya geldi. Yeni sistemle içerik analizlerinin hızlandırılması, veri güvenliği ve telif haklarının korunması hedefleniyor.

Yayınlanma Tarihi : 09 Kasım 2026, 07:59

Dijital Yayıncılıkta Via Plus Dönemi: Yapay Zekâ Analiz Edecek, Uzman Karar Verecek

Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), dijital yayıncılık alanındaki denetim altyapısını geliştirmek amacıyla yapay zekâ destekli VİA Plus Projesi'ni hayata geçiriyor. İnternet üzerinden yayın yapan ve isteğe bağlı yayın hizmeti sunan platformların temsilcilerinin katıldığı bilgilendirme toplantısında, sistemin çalışma yöntemi ve teknik entegrasyon süreci ele alındı.

Toplantının açılışında konuşan RTÜK Başkan Yardımcısı Dr. Deniz Güler, dijital yayın içeriklerindeki artışın denetim süreçlerinde yeni teknolojilerin kullanımını gerekli hâle getirdiğini belirtti. Güler, yapay zekâ destekli analizlerle uzmanların çalışmalarının kolaylaştırılmasının ve yayın incelemelerinin daha kapsamlı yürütülmesinin amaçlandığını söyledi.

VİA Plus ile yayın incelemelerinde yapay zekâ dönemi

RTÜK'ün düzenleme ve denetleme görevini Anayasa'nın 133. maddesi ve 6112 sayılı Kanun çerçevesinde yürüttüğünü hatırlatan Güler, kurumun yayın kayıt ve inceleme altyapısının geçmişine de değindi.

2008 yılında TÜBİTAK iş birliğiyle geliştirilen Sayısal Kayıt Arşiv Analiz Sistemi'nin (SKAAS) uzun süredir yayınların kaydedilmesi ve uzmanlar tarafından incelenmesi amacıyla kullanıldığını belirten Güler, değişen dijital yayıncılık koşullarına uygun yeni bir altyapıya ihtiyaç duyulduğunu ifade etti.

Güler, VİA Plus Projesi'nin hedefini şu sözlerle açıkladı:

“Ülkemizin dijital dönüşüm hedefleri doğrultusunda, büyüyen sektörü daha detaylı inceleyebilmek amacıyla uzmanlarımızı yapay zekâ teknolojileriyle destekleyerek yayın içeriklerinin daha kapsamlı ve hızlı incelenmesini, denetim raporlarının da daha etkin ve verimli şekilde oluşturulmasını sağlamayı hedefliyoruz.”

Dijital platformların içerikleri sisteme aktarılacak

Projenin teknik altyapısına ilişkin sunumda, dijital platformların içerik kataloglarına ait bilgileri her gün standart bir formatta RTÜK'e ileteceği belirtildi. Sistemin işleyişinde bütün yayın içeriklerinin toplu olarak indirilmesi yerine, ihtiyaç duyulan içeriklerin seçilerek incelenmesi yöntemi uygulanacak.

Buna göre bir yayın hakkında inceleme ihtiyacı ortaya çıkması veya şikâyet alınması hâlinde RTÜK uzmanı, platformun içerik kataloğundan ilgili yayını belirleyecek. Seçilen içerik yapay zekâ destekli analizlerden geçirildikten sonra elde edilen sonuçlar uzman değerlendirmesine sunulacak.

Konuşma, görüntü ve sahne analizleri yapılabilecek

VİA Plus'ın teknik özellikleri arasında konuşmaların zaman kodlarıyla metne dönüştürülmesi, yabancı dillerdeki içeriklerin Türkçeye çevrilmesi ve görüntülerin analiz edilmesi bulunuyor.

Sistem ayrıca görüntülerdeki sahnelerin incelenmesi, önceden tanımlanan nesnelerin tespit edilmesi ve belirlenen alarm kelimelerinin saptanması gibi işlevler sunacak.

Bu özelliklerle yayın içeriklerinin farklı yönlerden taranması ve uzmanların değerlendirmesi gereken bölümlerin daha hızlı belirlenmesi amaçlanıyor.

Yapay zekâ karar vermeyecek, son sözü uzman söyleyecek

Toplantıda sistemin çalışma sınırlarına ilişkin önemli bir ayrıntı da paylaşıldı. VİA Plus'ın kendi başına karar verme veya yaptırım uygulama yetkisi bulunmayacak.

Yapay zekâ analizleri sonucunda oluşturulacak raporlar ön değerlendirme niteliği taşıyacak. Yayınların mevzuata uygunluğuna ilişkin nihai değerlendirme ise RTÜK uzmanları tarafından gerçekleştirilecek.

Bu kapsamda yapay zekânın, insan denetiminin yerine geçen bir mekanizma olarak değil, inceleme ve değerlendirme süreçlerini destekleyen teknolojik bir araç olarak kullanılması öngörülüyor.

RTÜK'ten telif hakları ve veri güvenliği güvencesi

RTÜK Başkan Yardımcısı Deniz Güler, toplantıda dijital platformların telif hakları, lisans anlaşmaları ve dijital hak yönetimi konusundaki hassasiyetlerine de değindi.

Denetim amacıyla kuruma aktarılacak içeriklerin hukuki ve teknik açıdan taşıdığı önemin farkında olduklarını belirten Güler, veri güvenliği ve gizliliğinin korunmasının öncelikleri arasında bulunduğunu kaydetti.

Güler, kurumun denetim görevini yerine getirirken içerik sahiplerinin haklarını ve yayın kuruluşlarının sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerini gözettiğini vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:

“Üst Kurulumuz, mevzuattan kaynaklanan denetim görevini yerine getirirken hak sahiplerinin haklarını ve kuruluşların sözleşmeden doğan yükümlülüklerini azami düzeyde gözetmektedir.”

Dijital platformlarla entegrasyon süreci yürütülecek

VİA Plus Projesi'nin RTÜK Bilgi Teknolojileri Dairesi Başkanlığı ile İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının koordinasyonunda yürütüldüğü bildirildi.

Güler, sistemin uygulamaya geçirilmesinde dijital yayın platformlarıyla iş birliğine önem verdiklerini belirterek teknik entegrasyonun ilgili mevzuat ve belirlenen standartlar doğrultusunda gerçekleştirileceğini ifade etti.

Toplantı, platform temsilcilerinin teknik sorularının yanıtlanması ve veri aktarımı, içerik güvenliği, telif hakları ile entegrasyon aşamalarına ilişkin görüş alışverişinin ardından sona erdi.